mobi facebook

Wpływ palenia na choroby nowotworowe

Nowotwory mogą powstawać pod wpływem związków kancerogennych występujących w dymie papierosowym. Najczęściej występującym nowotworem jest rak płuca. Palacze tytoniu stanowią aż 90% chorych. W Unii Europejskiej ginie z tego powodu rocznie ok. 80 000 osób, w Polsce ok. 9 000. Na podstawie badań przeprowadzonych w Ameryce, wynika że ryzyko zgonu z powodu raka płuca jest w grupie palących mężczyzn 21 razy, a w grupie palących kobiet 12 razy wyższe w porównaniu z osobami, które nigdy nie paliły. Niebezpieczeństwo zachorowania wzrasta wraz z liczbą wypalonych papierosów i czasem palenia wyrażonych w tak zwanych paczkolatach. Nie bez znaczenia jest także sposób wdychania dymu oraz cechy demograficzne oraz genetyczne w szczególności warunkujące metabolizm nikotyny. Na rozwój tego nowotworu narażeni są także bierni palacze: niepalące żony palących mężów częściej umierają na raka płuca niż żony niepalących. Po rzuceniu palenia zmniejsza się znacząco ryzyko rozwoju raka płuca. Po około 15 latach abstynencji ryzyko maleje o 80-90 proc. w porównaniu z osobami nadal palącymi. Jakkolwiek nigdy nie obniża się ono do poziomu ryzyka osób, które nigdy nie paliły, korzyści z rzucenia palenia są w tej kwestii niezaprzeczalne i jest to najlepsza rzecz, jaką można zrobić, aby zapobiec rozwojowi tego i innych nowotworów.

liczba zgonów

Palenie powiązane jest z kilkoma postaciami raka oskrzela. Najczęściej występującą postacią jest rak płaskonabłonkowy, jednak na przestrzeni lat zaobserwowano w niektórych krajach wzrost występowania gruczolakoraka, co naukowcy kojarzą ze zmianą stylu palenia: wybierając "lekkie" papierosy palacze zwiększyli intensywność i objętość inhalowanego dymu, jak również głębokość zaciągania się, aby podtrzymać określony poziom nikotyny we krwi. N-nitrozoaminy (zawartość ich wzrasta w ostatnich latach w papierosach) przypuszczalnie wywołujące gruczolakoraka oskrzela, są aktywowane do związków o silnym działaniu rakotwórczym w bogato unaczynionych obwodowych częściach dróg oddechowych, gdzie dostają się podczas głębokiej inhalacji dymu. Jednocześnie częstość występowania raka płaskonabłonkowego, związanego z działaniem WWA, utrzymuje się na stałym poziomie.

Palenie tytoniu odpowiedzialne jest także za rozwój innych nowotworów. Kancerogenne związki dymu tytoniowego rozpuszczalne w płynach ustrojowych docierają do różnych narządów organizmu i mogą w nich inicjować rozwój procesu nowotworowego. Silny związek ustalono również z nowotworami krtani (5-9 razy częściej u palących), gardła, przełyku (3-4 razy częściej u palących), jamy ustnej (4-10 razy częściej u palących), miedniczek nerkowych, pęcherza moczowego (2-3 razy częściej u palących) i trzustki. Istnieje też związek z nowotworami żołądka, nosa, wargi, wątroby, nerki, szyjki macicy, piersi i z białaczką.